Huisbar in huis: de zeven fouten die telkens terugkeren

Fout een: de maten pas tijdens het bouwen nemen

De vier maten van een bar staan vast voordat de eerste plank wordt gezaagd: een blad op honderdvijf tot honderdtien centimeter, een krukzitting op vijfenzeventig, een overstek van vijfentwintig tot dertig centimeter aan de gastzijde en een werkdiepte van zestig centimeter aan de achterzijde. Wie deze getallen uit het hoofd neemt en denkt later bij te stellen, ontdekt dat tien centimeter in een bar niet bij te stellen is zonder opnieuw te beginnen. De volledige maatvoering staat in het artikel over het ontwerpen van een huisbar.

Dezelfde fout in het klein: krukken kopen voordat het blad erop ligt. Een zitting van tachtig centimeter onder een blad van honderdvijf laat nog maar vijfentwintig centimeter voor de bovenbenen, en dat is aan de krappe kant. Meet de krukken pas af als het blad echt ligt.

Fout twee: de fysieke kant van het bouwen onderschatten

Een massief eiken blad van honderdtachtig bij zestig centimeter weegt al snel veertig kilo, en het frame wordt tijdens het bouwen vaker opgetild dan gedragen. Schuren boven schouderhoogte, gehurkt werken aan de voetrail, het blad een kwartslag te ver tillen: het zijn precies de bewegingen waarmee rug en schouders de fout in gaan. Wie daarna met klachten bij de fysiotherapeut belandt, kan bij Fysionotities nalezen welke behandelingen de basisverzekering dekt en hoe die dekking in de regeling is vastgelegd.

Dat vergoedingsstelsel werkt met vaste lijsten en een eigen risico, niet met een vast bedrag per behandeling; de opbouw van het basispakket staat bij de Rijksoverheid over het basispakket. Verstandiger is de blessure voorkomen: tillen met twee personen, het blad op steunbokken in plaats van op de grond bewerken, en schuurwerk op ellenbooghoogte in plaats van boven het hoofd.

Fout drie: de bar op de verkeerde plek zetten

Een bar die in de looplijn staat, wordt binnen een week een obstakel. Achter de krukken moet minstens negentig centimeter doorloop vrij blijven, want een zittende gast steekt met rug en voeten ongeveer veertig centimeter uit. In een kamer waar die ruimte er niet is, hoort de bar in een nis of strak tegen de wand; de opstelling van de rest van de kamer volgt daarbij dezelfde regels als elke andere indeling van de woonkamer.

Ook de ligging ten opzichte van water telt mee. Een spoelbak op drie meter van de dichtstbijzijnde standleiding betekent een afvoer met afschot over die hele afstand, en niet elke vloer geeft die ruimte. Wat een spoelbak verder aan centimeters vraagt, staat bij de kleine wet bar met spoelbak.

Fout vier: elektra en leidingwerk als bijzaak

Een bar zonder stopcontacten is een tafel. Twee dubbele wandcontactdozen aan de werkzijde zijn het minimum, want koeling, ijsmachine en lampen delen anders één stekkerdoos. Dat leidingwerk legt u aan voordat de beplating erop gaat, niet erna.

Bij een spoelbak komt daar de afvoer bij: veertig millimeter met minstens één centimeter afschot per meter richting een standleiding die dat toelaat. Het vergeten van dat afschot is de fout die pas maanden later zichtbaar wordt, als een natte plek onder de kast.

Fout vijf: licht op één hoogte

Eén rij spots boven het blad maakt van een bar een toonbank. Barlicht werkt op drie plaatsen tegelijk: kleine hanglampen boven het blad met de onderkant op ongeveer zeventig centimeter, een lichtlijn onder het overstek die de gastzijde markeert en indirect licht achter de flessen. Zonder die driedeling blijft de bar een meubel in plaats van een hoek.

Dimbaarheid is hier geen luxe: overdag is de bar een werkblad en 's avonds een zithoek, en dat zijn twee lichtbeelden. Dezelfde redenering in lagen geldt voor de hele kamer en staat bij het opbouwen van een woonkamerinterieur.

Fout zes: materiaal op de foto kiezen

Het meest gekochte blad is het blad dat in de folder het best fotografeert. In het dagelijks gebruik telt iets anders: hoe het materiaal met water, citroensap en glas omgaat en of het plaatselijk is bij te werken. Hout vraagt onderhoud maar vergeeft een kras; keramiek vergeeft bijna alles behalve een val, en bij schade is er niets plaatselijk te herstellen. De zes gangbare materialen staan naast elkaar in het overzicht van materialen voor het barblad.

Dezelfde denkfout zit in het front. Glad gelakt plaatmateriaal aan de gastzijde toont binnen een jaar elke schoen die eraan heeft gezeten; een geprofileerde bekleding of een zichtbare plankenstructuur verbergt wat er dagelijks tegenaan komt.

Fout zeven: zonder volgorde bouwen

De laatste fout is de volgorde zelf: het blad kopen voordat de plek bekend is, het frame bouwen voordat de elektra ligt, de beplating sluiten voordat de afvoer is getest. Elke stap die te vroeg komt, moet later open. De volgorde die dat voorkomt loopt van plek naar frame naar leidingwerk naar blad naar afwerking, en is stap voor stap beschreven bij het bouwen van een eenvoudige huisbar.

Wie geen bouwtijd heeft, hoeft de fout ook niet te maken: een nisbar in een bestaande kast is de enige variant die zonder frame kan, en vraagt alleen een blad, verlichting en een uitschuifbaar werkvlak.

De zeven in één overzicht

Het patroon in de tabel is hetzelfde als in de rest van dit magazine: bijna elke fout wordt vooraf gemaakt, op papier of op de werkvloer, en pas veel later zichtbaar. De bar die na tien jaar nog werkt, is degene waarvan de maten, de plek en de volgorde zijn vastgelegd voordat er hout is gezaagd.